ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും നിർണായകവും അഭിമാനകരവുമായ ഒരു ചുവടുവെപ്പാണിത്. ഹരിത ഊർജ്ജത്തിലേക്ക് രാജ്യം മാറുന്നതിന്റെ വലിയൊരു തെളിവാണ് ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ. പരമ്പരാഗത ഡീസൽ ട്രെയിനുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിനുകൾ അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് പുകയോ മറ്റ് ദോഷകരമായ വാതകങ്ങളോ പുറന്തള്ളുന്നില്ല. ഇവയിൽ നിന്ന് പുറത്തുവരുന്നത് വെള്ളവും, നീരാവിയും മാത്രമാണ്.
ഡീസൽ, ഇലക്ട്രിക് എൻജിനുകളെ അപേക്ഷിച്ച് ഈ ട്രെയിനുകൾ വളരെ ശബ്ദം കുറഞ്ഞ രീതിയിലാണ് സർവീസ് നടത്തുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട പൈതൃക റെയിൽവേ പാതകളിലാണ് ഈ ട്രെയിനുകൾ ആദ്യ ഘട്ടത്തിൽ സർവീസ് നടത്താൻ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. പരിസ്ഥിതിലോലമായ ഈ പ്രദേശങ്ങളുടെ ഭംഗിയും ശുദ്ധിയും നിലനിർത്താൻ ഇത് സഹായിക്കും. ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദ്- സോനിപത് പാതയിലാണ് ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ സർവീസ് നടത്താൻ പദ്ധതിയിട്ടിരിക്കുന്നത്.
കാർബൺ ഫൂട്ട്പ്രിന്റ് കുറയ്ക്കുന്നതു വഴി ആഗോള താപനത്തിനെതിരെയുള്ള ഇന്ത്യയുടെ പോരാട്ടങ്ങൾക്ക് ഇത് വലിയ കരുത്ത് പകരും. വിദേശത്തുനിന്നുള്ള ക്രൂഡ് ഓയിൽ ഇറക്കുമതി കുറയ്ക്കാനും ആഭ്യന്തരമായി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ഹരിത ഹൈഡ്രജനെ ആശ്രയിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കും. 'മേയ്ക്ക് ഇൻ ഇന്ത്യ' പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി തദ്ദേശീയമായി ഇത്തരം അത്യാധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കുന്നത് രാജ്യത്തിന്റെ സാങ്കേതിക മുന്നേറ്റത്തെ കാണിക്കുന്നു. 'നെറ്റ് സീറോ കാർബൺ എമിഷൻ' എന്ന ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ കുതിക്കുന്നതിന്റെ മനോഹരമായ ഒരു നേർക്കാഴ്ചയാണിത്.
ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിൻ ജനങ്ങൾക്ക് എന്ന് മുതൽ ലഭ്യമാകുമെന്നതിന് വളരെ ശുഭകരമായ വാർത്തയാണ് ഇപ്പോൾ പുറത്തുവരുന്നത്. ഈ ട്രെയിനിന്റെ അവസാന ഘട്ട ഹൈ-സ്പീഡ് ട്രയൽ റൺ 2026 ജൂൺ 26-ന് ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദ്- സോനിപത് പാതയിൽ വിജയകരമായി പൂർത്തിയായിക്കഴിഞ്ഞു. മണിക്കൂറിൽ 120 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിലായിരുന്നു ഈ സുപ്രധാന പരീക്ഷണം നടത്തിയത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഇനി വളരെ കുറഞ്ഞ ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ ഈ ട്രെയിൻ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് യാത്രാ സൗകര്യത്തിനായി തുറന്നുകൊടുക്കും എന്നാണ് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
റെയിൽവേ ബോർഡും പെട്രോളിയം ആൻഡ് എക്സ്പ്ലോസീവ്സ് സേഫ്റ്റി ഓർഗനൈസേഷനും (PESO) ട്രെയിൻ സർവീസിനും ജിന്ദിലെ ഹൈഡ്രജൻ ഫില്ലിംഗ് സ്റ്റേഷനും ആവശ്യമായ എല്ലാ സുരക്ഷാ ലൈസൻസുകളും നൽകിക്കഴിഞ്ഞു. ആദ്യ ഘട്ടത്തിൽ ജിന്ദ്- സോനിപത് പാതയിൽ 10 കോച്ചുകളുള്ള ട്രെയിനായിരിക്കും ഓടുക. പരമാവധി 75 കിലോമീറ്റർ വേഗതയിലായിരിക്കും ഇത് യാത്രക്കാരെയും കൊണ്ട് സർവീസ് നടത്തുക. സുരക്ഷാ പരിശോധനകളെല്ലാം പൂർത്തിയായതിനാൽ വളരെ പെട്ടെന്ന് തന്നെ പ്രധാനമന്ത്രി ഈ ഹരിത ട്രെയിൻ രാജ്യത്തിന് സമർപ്പിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
